Meer over Competent | Vragen of opmerkingen | Log in

Competentfiche
Validatiedatum: 19-12-13
H291001  Info block
Zandvormen maken voor de metaalgieterij  Info block
Andere benamingen
Gietvormvoorbereider (m/v)  Info block
Kernmaker (m/v)  Info block
Kernmaker in de metaalgieterij (m/v)  Info block
Machinaal vormmaker-kernmaker (m/v)  Info block
Machinebediener-hulpvormmaker (m/v)  Info block
Manueel vormmaker (m/v)  Info block
Manueel vormmaker-kernmaker (m/v)  Info block
Operator gietvormvoorbereiding (m/v)  Info block
Operator kernmakerij (m/v)  Info block
Productiemedewerker in een zandvormgieterij (m/v)  Info block
Teamleider vorm- en kernmakerij (m/v)  Info block
Vormer in de metaalgieterij (m/v)  Info block
Vormmaker (m/v)  Info block
Vormmaker grote stukken in een gieterij met gietkuilen (m/v)  Info block
Vormmaker in een gieterij (m/v)  Info block
Vormmaker in een gieterij met gietkuilen (m/v)  Info block
Vormmaker-plamuurder (m/v)  Info block
Zandvormmaker (m/v)  Info block
Definitie
Maakt gietvormen uit vormzand per stuk of in reeks voor het gieten van vloeibare metalen. Werkt volgens de veiligheidsvoorschriften en de productievereisten (kwaliteit, termijnen, ...).
Bijkomende activiteiten kunnen zijn: eenvoudige aanpassingen aan de modellen uitvoeren, een team coördineren.  Info block
Basis ActiviteitenCompetenties
KunnenKennen
Op basis van het productiedossier de productiefases bepalen en het juiste gereedschap selecteren  Info block
- Stemt de werkvolgorde af op latere bewerkingen, vervormingen, …
- Bepaalt het gietsysteem (giettrechter, afmeting van de gietloop, exotherme opkomers, …)
- Verzamelt materiaal en gereedschap en beoordeelt de conformiteit ervan  Info block
Kennis van vormgiettechnieken met gietkuilen  Info block
Kennis van vormgiettechnieken met loze vorm  Info block
Kennis van vormgiettechnieken met vormkasten  Info block
Kennis van semi-automatische vormgiettechnieken  Info block
De maten en de oppervlaktestaat van het gereedschap voor het maken van de vorm (modellen, kernbakken, mallen, ...) controleren  Info block
- Raadpleegt technische bronnen
- Voert controles en metingen uit (maatvoering, oppervlaktestaat, beschadigingen, …)
- Gebruikt meet- en controle-instrumenten (schuifpasser, rolmeter, micrometer, ...)  Info block
Kennis van tolerantienormen  Info block
De kernen maken (de kernbakken met zand vullen, aanstampen, de armaturen plaatsen, hardingsbehandeling, ...)  Info block
- Houdt zich aan de productieorder en technische fiche
- Verdicht het kernzand machinaal of manueel door aanstampen tijdens het vullen van de kernbakken
- Voorziet de kernen van kernlagers en indien nodig van kernijzers
- Verwijdert de kernen uit de kernbakken en werkt ze indien nodig handmatig bij
- Controleert de conformiteit van de kernen (maatvoering, oppervlaktestaat, …)
- Gebruikt meet- en controle-instrumenten (schuifpasser, rolmeter, micrometer, ...)
- Draagt persoonlijke beschermingsmiddelen volgens de richtlijnen (veiligheidsschoenen, handschoenen, veiligheidsbril, …)  Info block
Kennis van kenmerken van materialen (zand, glasgruis, …)  Info block
Kennis van lijmtechnieken  Info block
Kennis van tolerantienormen  Info block
De zandvorm vullen, de positie van het model bepalen en de gietvorm en de giet- en rookkanalen realiseren  Info block
- Houdt zich aan de productieorder en technische fiche
- Vult de vormkast met vormzand, plaatst het model en verdicht het vormzand manueel of machinaal
- Brengt onderdelen van het gietsysteem in het vormzand aan (giet- en rookkanalen)
- Controleert de conformiteit van de gietvorm (maatvoering, oppervlaktestaat, …) en werkt ze indien nodig handmatig bij
- Gebruikt meet- en controle-instrumenten (schuifpasser, rolmeter, micrometer, ...)
- Recycleert gebruikt vormzand waar mogelijk
- Sorteert afval en voert het af volgens de richtlijnen  Info block
Kennis van kenmerken van materialen (zand, glasgruis, …)  Info block
Kennis van technieken voor het klaarmaken van gietvormen  Info block
De afdruk losmaken, de afmetingen en de oppervlaktestaat controleren en indien nodig bij- of afwerken  Info block
- Ziet technische onvolkomenheden en merkt afwerkingsfouten op
- Voert nabewerkingen uit (slijpen, ontbramen, polijsten, …)
- Gebruikt meet- en controle-instrumenten (schuifpasser, rolmeter, micrometer, ...)  Info block
Kennis van tolerantienormen  Info block
Een coating afzetten op de gietoppervlakken (afdrukken, kernen, ...)  Info block
- Test de coating op viscositeit vóór gebruik
- Dompelt of spuit de gietoppervlakken en laat de coating uitharden
- Controleert de coating en werkt indien nodig handmatig bij  Info block
Kennis van veiligheidsvoorschriften voor het werken met schadelijke producten  Info block
De onderdelen plaatsen en vastzetten en de vorm sluiten  Info block
- Bedient hijsmaterieel (rolbrug, takel, hijsband, …) voor het verplaatsen van zware stukken
- Reinigt de vormkast, plaatst de kernen met de kernlagers in de vorm en brengt indien nodig kernsteunen aan
- Voegt het boven- en onderdeel van de vormkast samen en dicht de naad af met lijm, afdichtingskoorden, …
- Koppelt de boven- en onderkast aan elkaar met klemmen en/of kettingen en plaatst indien nodig een ballastgewicht op de kast  Info block
Kennis van lijmtechnieken  Info block
Kennis van procedures voor het sluiten van de vorm  Info block
Kennis van veiligheidsregels  Info block
Preventief of correctief basisonderhoud van machines of uitrustingen uitvoeren  Info block
- Houdt zich aan het onderhoudsplan en –richtlijnen
- Merkt de nood aan preventief onderhoud op
- Voert kleine onderhoudswerkzaamheden uit (reinigen, smeren, gereedschappen slijpen of vervangen, …)
- Controleert de zandvoorraad in de machines en vult indien nodig bij
- Gebruikt handgereedschap (sleutel, tang, zaag, …)  Info block
Kennis van matrijssmeertechnieken  Info block
Kennis van veiligheidsregels  Info block
Basiskennis van algemene mechanica  Info block
Basiskennis van elektriciteit  Info block
Basiskennis van hydraulica  Info block
Basiskennis van pneumatica  Info block
Specifieke ActiviteitenCompetenties
KunnenKennen
Een machine gebruiken waarvoor een opleiding of attest vereist is:
Heftruck  Info block
Rolbrug  Info block
Werkzaamheden uitvoeren waarvoor een opleiding of attest vereist is:
Europese laskeuring EN-ISO 9606-1 (staal)  Info block
Europese laskeuring EN-ISO 9606-2 (aluminium)  Info block
VCA basisveiligheid  Info block
Een gietvorm voorbereiden volgens een bepaald procedé:
Patroonplaat  Info block
Sjabloonvormen  Info block
Technische ondersteuning bieden aan operatoren tijdens het gieten (controle van het vullen, het gieten, het afkoelen, ...)  Info block
- Bedient hijsmaterieel (rolbrug, takel, hijsband, …) voor het verplaatsen van zware stukken
- Brengt de gietpan op temperatuur op een pannenvuur
- Giet het vloeibare metaal gecontroleerd in de giettrechter van de vormkast
- Dekt de giettrechter onmiddellijk af
- Breekt een gietstuk uit de vormkast van zodra het tot een bepaalde temperatuur is afgekoeld (afhankelijk van het type metaal)
- Plaatst het gietstuk in een oven en laat afkoelen afhankelijk van het type metaal
- Voert nabewerkingen uit (gutsen, zagen, slijpen, ontbramen, afstralen, polijsten, … )  Info block
Kennis van de eigenschappen van metaalsoorten en legeringen (ferro en non-ferro)  Info block
Kennis van metaalbewerkingstechnieken  Info block
Kennis van afbraamtechnieken  Info block
Kennis van uitneemtechnieken  Info block
Kennis van veiligheidsregels  Info block
Zandmengsels (zandglas, gebonden zand, siliciumzand, ...) klaarmaken  Info block
- Stemt de hoeveelheid grondstoffen af op de opdracht (afwegen, doseren, mengen, berekenen, …)  Info block
Kennis van kenmerken van materialen (zand, glasgruis, …)  Info block
Kennis van de samenstelling van zandmengsels (vormzand, kernzand, ...)  Info block
Productiegamma's uitwerken of aanpassen  Info block
- Vertrekt vanuit bestaande producten of maakt een volledig nieuw ontwerp
- Kiest materialen en bepaalt geschikte productie- en assemblagetechnieken
- Houdt rekening met kwaliteitsnormen, veiligheidsregels, productieprocessen, …  Info block
Kennis van kwaliteitsnormen  Info block
Kennis van productieplanning  Info block
Kennis van veiligheidsregels  Info block
Plannen opstellen voor zandvormen op basis van een functioneel lastenboek  Info block
- Maakt eenvoudige schetsen en berekeningen op basis van technische informatie (maatvoering, drukweerstand, …)
- Gebruikt CAD-software  Info block
Kennis van technisch tekenen  Info block
Kennis van meetstaten en lastenboeken  Info block
Basiskennis van sterkteleer  Info block
Basiskennis van wiskundige berekeningen  Info block
Gereedschappen op een machine monteren en de machine afstellen (draaitoren, lopende band, ...)  Info block
- Bevestigt gereedschappen in de machine of installatie en stelt ze af (uitlijnen, balanceren, …)  Info block
Kennis van tolerantienormen  Info block
De vorm en de afmetingen van een model, een patroonplaat of een kernbak wijzigen of aanpassen  Info block
Kennis van tolerantienormen  Info block
De activiteiten van een team coördineren  Info block
- Stelt een planning op en past ze aan wijzigende omstandigheden aan
- Verdeelt taken en verantwoordelijkheden
- Informeert, begeleidt, stuurt en motiveert (nieuwe) medewerkers
- Controleert de uitvoering van de opdrachten en het naleven van procedures
- Organiseert en leidt teamvergaderingen
- Volgt competenties van medewerkers op en bespreekt opleidingsmogelijkheden met de betrokkenen
- Voert plannings-, functionerings- en evaluatiegesprekken  Info block
Kennis van technieken voor het leiden van een team  Info block
Werkorganisatie
Soort bedrijf/organisatieSectorenArbeidsomstandigheden
Ambachtelijk bedrijf  Info block
Industrieel bedrijf  Info block
Autosector  Info block
Bouwmaterialen  Info block
Kunststofverwerking, rubber, composiet  Info block
Luchtvaarttechnieken (luchtvaart, ruimtevaart)  Info block
Mechanica en metaalbewerking  Info block
Metaal- en staalindustrie  Info block
Spoorwegen  Info block
Wapenindustrie  Info block
Blootstelling aan gassen en dampen  Info block
Blootstelling aan lawaai  Info block
Blootstelling aan stof  Info block
Hanteren van lasten  Info block
In ploegen  Info block
Ongemakkelijke houdingen  Info block
Rechtstaand werk  Info block
Werkomgeving
Je werkt in industriële of ambachtelijke bedrijven in de metaalindustrie, samen met verschillende diensten (studiebureau, methodiekbureau, modelleeratelier, gieterij, ...). Je werk varieert naargelang de automatiseringsgraad van de site. Soms werk je in ploegen, tijdens het weekend, op feestdagen of ’s nachts. Je werkt in werkplaatsen en zones met hoge temperatuur. Je draagt persoonlijke beschermingsmiddelen (handschoenen, veiligheidsschoenen, veiligheidsbril, ...).  Info block
Opleidingen en certificaten
Verschillende wegen kunnen leiden naar de beroepen onder de Competentfiche Zandvormen maken metaalgieterij. Welke studierichting/opleiding je moet of kan volgen vind je op de website van onderwijskiezer .  Info block
Classificatie
Kwalificatiestructuur:
ISCO-08-code:7211