Meer over Competent | Vragen of opmerkingen | Log in

Competentfiche
Validatiedatum: 10-2-14
J140201  Info block
Diëtiek  Info block
Andere benamingen
Diëtist (m/v)  Info block
Diëtist voedingsdeskundige (m/v)  Info block
Administratief diëtist (m/v)  Info block
Klinisch diëtist (m/v)  Info block
Diëtist in de preventieve gezondheidszorg (m/v)  Info block
Definitie
Een diëtist past bij individuen en populaties de wetenschap van voeding en diëtiek toe zowel in de curatieve en preventieve gezondheidszorg als in de voedingssector.  Info block
Basis ActiviteitenCompetenties
KunnenKennen
Inventariseert en evalueert de voedingsgewoonten, medische achtergrond, behandelingen van zorgvragers
Bepaalt voedingsbehoeften  Info block
- Verzamelt informatie over de voeding (kwaliteit, kwantiteit, tijdstip, ...)
- Verzamelt informatie over de leefgewoonten en over factoren die de eetgewoonten beïnvloeden (beweging, eerdere behandelingen, medicijngebruik, sociale achtergrond, attitudes-vaardigheden-kennis, ...)
- Raadpleegt, indien aanwezig, het dossier van de voorschrijvende arts
- Voert antropometrische metingen uit
- Beoordeelt het verschil tussen de werkelijke en de aanbevolen voedselinname
- Brengt de verzamelde informatie samen tot een diëtische diagnose
- Werkt volgens de internationale gedragscode
- Past taalgebruik en boodschap aan de zorgvrager aan
- Stelt zich empathisch en respectvol op ten opzichte van de zorgvrager
- Stelt, indien van toepassing, verslag op voor de voorschrijvende arts en neemt contact op bij het vaststellen van een probleem  Info block
Kennis van voedingsleer  Info block
Kennis van dieetleer  Info block
Kennis van de vertering, opname van nutriënten en metabole processen  Info block
Kennis van fysiopathologie van voedsel-gerelateerde aandoeningen  Info block
Kennis van voedingsanamnestische en antropometrische technieken  Info block
Basiskennis van psychologie  Info block
Kennis van determinanten van het eetgedrag  Info block
Kennis van fysiopathologie van het eetgedrag (gewoonten, ...)  Info block
Kennis van gesprekstechnieken  Info block
Kennis van methodes voor probleemoplossing  Info block
Zorgvragers begeleiden bij het volgen van dieet- of voedingsadvies  Info block
- Peilt naar de motivatie voor het opvolgen van het voedings- of dieetadvies
- Geeft educatie en informatie op maat van de zorgvrager
- Bespreekt de resultaten van het diëtisch onderzoek met de zorgvrager
- Stelt samen met de zorgvrager het behandelplan en het voedings- of dieetadvies op volgens actuele standaarden, (evidence based) wetenschappelijke inzichten en richtlijnen
- Geeft advies voor het bereiden en kopen van gezonde,evenwichtige of dieetvoeding
- Demonstreert, indien nodig, het bereiden van gezonde, evenwichtige of dieetvoeding
- Leert de zorgvrager etiketten interpreteren en vergelijken
- Motiveert volgens de behoefte van de zorgvrager om het voedings- of dieetadvies te starten en vol te houden
- Betrekt, indien nodig, de omgeving van de zorgvrager bij de uitvoering van het dieet  Info block
Kennis van voedingsleer  Info block
Kennis van dieetleer  Info block
Kennis van de vertering, opname van nutriënten en metabole processen  Info block
Kennis van product informatie  Info block
Kennis van voedingshygiëne  Info block
Kennis van menu- en receptenleer  Info block
Kennis van motivatietechnieken  Info block
Basiskennis van psychologie  Info block
Kennis van nutritionele re-educatietechnieken  Info block
Kennis van wetenschappelijke onderzoeksmethodes  Info block
Kennis van fysiopathologie van voedsel-gerelateerde aandoeningen  Info block
Het dieet opvolgen en informatie uitwisselen met verschillende betrokkenen (verzorgend, opvoedend personeel, ...)  Info block
- Vraagt naar het verloop van het dieet
- Evalueert het resultaat van het dieet aan de hand van klinische parameters, samen met de zorgvrager
- Benadrukt de positieve gedragsverandering en stuurt bij
- Geeft advies voor moeilijkheden of hinderpalen bij het volgen van het dieet (tips voor restaurantbezoek, vakanties, kookboeken, …)
- Zoekt samen naar de voordelen van het dieet en speelt hierop in
- Past, eventueel in samenspraak met de arts, het voedings- of dieetadvies aan volgens de behoeften en mogelijkheden van de zorgvrager
- Registreert de behandelingsgegevens
- Overlegt met andere zorgverleners
- Werkt multidisciplinair samen
- Stelt een (tussentijds) verslag op voor de arts of paramedicus over de behandeling, het verloop en het resultaat
- Houdt zich aan afspraken met collega’s en (para)medici
- Vraagt hulp of advies bij problemen  Info block
Kennis van evaluatiemethodes  Info block
Kennis van motivatietechnieken  Info block
Kennis van communicatietechnieken  Info block
Kennis van informatietechnologie  Info block
Kennis van de beroepsdeontologie  Info block
Menu's samenstellen volgens het medisch voorschrift of de individuele behoefte
Het keukenpersoneel informeren  Info block
- Stelt menu’s samen volgens de individuele noden van de zorgvrager binnen de thuis- en zorgcontext
- Vertaalt voeding- of dieetadvies in menu’s volgens actuele standaarden, wetenschappelijke inzichten en richtlijnen
- Informeert binnen een intramurale setting het betrokken (keuken)personeel en voorziet in duidelijke instructies
- Informeert de zorgvrager en voorziet in duidelijke instructies ten aanzien van de menu’s
- Past menu’s, indien nodig, aan  Info block
Kennis van voedingsleer  Info block
Kennis van dieetleer  Info block
Kennis van menu- en receptenleer  Info block
Kennis van technologie en analyse van voedingswaren  Info block
Kennis van toxicologie en farmacodynamiek  Info block
Kennis van pathologie  Info block
Kennis van communicatietechnieken  Info block
Kennis van fysiopathologie van voedsel-gerelateerde aandoeningen  Info block
Informeren en sensibiliseren over voeding, gezonde levensstijl en ziektepreventie (allergieën, zwaarlijvigheid, cardiovasculaire ziekten, ...)  Info block
- Past taalgebruik en boodschap aan de zorgvrager of doelgroep aan
- Merkt de behoefte aan voedingsvoorlichting op
- Kiest een voorlichtingsmethode die aansluit bij de zorgvrager of doelgroep
- Beoordeelt of bestaand voorlichtingsmateriaal bruikbaar is
- Werkt nieuw voorlichtingsmateriaal uit volgens de kenmerken van de zorgvrager of doelgroep
- Zorgt voor de update van voorlichtingsmateriaal volgens de nieuwste wetenschappelijke inzichten
- Geeft inhoudelijk advies bij de uitwerking van voorlichtingscampagnes op maat van de doelgroep
- Evalueert de opzet, de uitvoering en het effect van de voedingsvoorlichting op een wetenschappelijk onderbouwde manier  Info block
Kennis van psychologie  Info block
Kennis van sociologie  Info block
Kennis van gezondheidsvoorlichting  Info block
Kennis van voedingsvoorlichting  Info block
Kennis van pathologie  Info block
Kennis van evaluatiemethodes  Info block
Kennis van motivatietechnieken  Info block
Kennis van preventietechnieken  Info block
Kennis van communicatietechnieken  Info block
Risico's opsporen (eetstoornissen, ondervoeding, ...)
Zorgvragers doorverwijzen naar een arts, psycholoog, ...  Info block
- Selecteert, hanteert en interpreteert bestaande screeningstools
- Raadpleegt en werkt, indien nodig, samen met andere (para)medici
- Wijst de patiënt door naar andere (para)medici bij het bereiken van de beroepsgrens
- Bouwt een netwerk uit met andere zorgverleners en -instanties  Info block
Basiskennis van psychologie  Info block
Kennis van de vertering, opname van nutriënten en metabole processen  Info block
Kennis van de structuur van de gezondheidszorg  Info block
Kennis van communicatietechnieken  Info block
Kennis van screeningtools  Info block
Kennis van bijzondere doelgroepen  Info block
Kennis van fysiopathologie van voedsel-gerelateerde aandoeningen  Info block
Kennis van voedingsanamnestische en antropometrische technieken  Info block
Specifieke ActiviteitenCompetenties
KunnenKennen
Voedings- en dieetadvies bij:
Hartaandoeningen (hoge bloeddruk, cardiovasculaire ziekten, ...)  Info block
Voedselallergieën  Info block
Voedselovergevoeligheden  Info block
Gewichtsproblemen (overgewicht, zwaarlijvigheid, ...)  Info block
Metabole aandoeningen  Info block
Endocrinologische aandoeningen (diabetes, ...)  Info block
Digestieve aandoeningen  Info block
Eetstoornissen (anorexia, boulimie, ...)  Info block
Nierfunctiestoornissen  Info block
Kanker  Info block
Ondervoeding  Info block
Dyslipidemie  Info block
Neurologische aandoeningen  Info block
- Stemt de diëtetische doelstellingen af op het multidisciplinair behandelplan  Info block
Kennis van dieetleer  Info block
Kennis van voedingsleer  Info block
Kennis van klinische voeding  Info block
Kennis van toxicologie en farmacodynamiek  Info block
Kennis van de vertering, opname van nutriënten en metabole processen  Info block
Kennis van fysiopathologie van voedsel-gerelateerde aandoeningen  Info block
Voedings- en dieetadvies voor:
Baby, peuter, kleuter  Info block
Kinderen, adolescenten  Info block
Volwassenen  Info block
Zwangere vrouwen  Info block
Vrouwen die borstvoeding geven  Info block
Patiënten die voeding krijgen via parenterale en/of enterale weg  Info block
Ziekenhuispatiënten  Info block
Bewoners van een woonzorgcentrum  Info block
Ouderen  Info block
Sporters  Info block
Cliënten van wellness en esthetische instituten  Info block
Mensen met bijzondere noden  Info block
Kennis van ontwikkelingsfasen van het kind  Info block
Basiskennis van gerontologie  Info block
Basiskennis pediatrie  Info block
Kennis van bijzondere doelgroepen  Info block
Kennis van de vertering, opname van nutriënten en metabole processen  Info block
Kennis van de beroepsdeontologie  Info block
Kennis van fysiopathologie van voedsel-gerelateerde aandoeningen  Info block
Kennis van klinische voeding  Info block
Menu's samenstellen of aanpassen volgens de mogelijkheden van de grootkeuken en de kenmerken van de doelgroep (leeftijd, dieet, …)  Info block
- Geeft advies bij het samenstellen van maaltijden volgens het voedings- of dieetadvies op maat van de doelgroep
- Geeft advies bij het samenstellen van maaltijden volgens de goede hygiëne praktijken en volgens de kenmerken van het voedsel (smaak, geur, kleur, temperatuur, textuur, …)
- Ontwikkelt nieuwe receptuur volgens de noden van de zorgvrager of doelgroep
- Test nieuwe samenstellingen van maaltijden uit  Info block
Kennis van voedingsleer  Info block
Kennis van dieetleer  Info block
Kennis van voedingswaren  Info block
Kennis van sensorische eigenschappen van voeding  Info block
Kennis van menu- en receptenleer  Info block
Kennis van Goede Hygiëne Praktijken (GHP)  Info block
Voedingsbeheer organiseren binnen een collectiviteit (aankoop van voedingswaren, bereiding en verdeling van maaltijden, ...)  Info block
- Ontwikkelt, evalueert en optimaliseert het productieproces in een collectiviteit (van aankoop van eetwaren tot verdeling van maaltijden en de afwas)
- Biedt een gevarieerd aanbod aan maaltijden aan
- Past de basisvoedingsregels, dieetregels en hygiëneregels toe
- Stelt een systeem voor de verdeling van maaltijden op
- Volgt de toepassing van kwaliteitsvoorschriften, dieetvoorschriften of receptuur bij de bereiding en verdeling van maaltijden op
- Gaat prijsbewust om met grondstoffen
- Verwerkt seizoensgebonden producten in de menu’s
- Schat en berekent de kosten
- Respecteert de budgetten  Info block
Kennis van hygiëne- en veiligheidsvoorschriften voor voedingsmiddelen (HACCP)  Info block
Kennis van kooktechnieken  Info block
Kennis van keukentechnologie  Info block
Kennis van microbiologie  Info block
Kennis van keukenmanagement  Info block
Procedures, protocollen op het vlak van voeding uitwerken of ontwikkelen (behandelen en bewaren van voedingswaren, koude en warme bereidingen, ...) en de toepassing controleren  Info block
- Stelt een HACCP-plan op en implementeert het
- Geeft richtlijnen voor hygiënisch werken volgens HACCP-normen
- Licht regels en afspraken van de organisatie toe
- Voert een interne voedselveiligheidsaudit uit, analyseert en remedieert
- Controleert het naleven van voorschriften, procedures en afspraken
- Adviseert over de lay-out van een grootkeuken
- Volgt de implementatie van deze aanpassingen op  Info block
Kennis van hygiëne- en veiligheidsvoorschriften voor voedingsmiddelen (HACCP)  Info block
Educatieve acties over voeding uitwerken en organiseren (workshops, themaweek, ...)  Info block
- Beoordeelt en optimaliseert voorlichtingsmateriaal
- Bedenkt een origineel of creatief concept op maat van de doelgroep
- Werkt volgens de laatste wetenschappelijke inzichten
- Houdt zich op de hoogte over bestaande materialen en methodieken voor voorlichting aangepast aan de doelgroep
- Bepaalt de uitvoeringsvoorwaarden (termijn, budget, personeel, uitbesteding, …)
- Bespreekt de uitvoering met alle betrokkenen
- Werkt de workshop inhoudelijk uit
- Voert, indien nodig, promotie
- Bewaakt deadlines en budget
- Volgt de uitvoering op en stuurt bij
- Evalueert het project en behaalde resultaten  Info block
Kennis van communicatietechnieken  Info block
Kennis van motivatietechnieken  Info block
Kennis van opleidingstechnieken  Info block
Kennis van gezondheidspromotie  Info block
Kennis van voedingsleer  Info block
Kennis van evaluatiemethodes  Info block
Activiteiten:
Meewerken in menucommissies  Info block
Meewerken in organisaties (voedselcomités, ...)  Info block
Enquêtes uitvoeren (epidemiologie, voeding, ...)  Info block
Opvolging van consumenten  Info block
Adviseren rond nutritionele productoptimalisatie  Info block
Onderwijsactiviteiten binnen het domein van de voedings- en dieetleer  Info block
Commerciële activiteiten met oog op vertegenwoordiging en verkoop van voedingsmiddelen en klinische voedingen  Info block
De administratie en boekhoudkundige gegevens van een organisatie of dienst opvolgen  Info block
- Maakt en volgt regels en afspraken van de organisatie
- Legt afspraken in de agenda vast volgens wens van de zorgvrager, benodigde tijd en prioriteiten
- Past de planning aan bij wijzigende omstandigheden
- Houdt uitgaven en inkomsten bij
- Verzamelt en verwerkt gegevens (identificeren, coderen, registreren, …) volgens richtlijnen  Info block
Basiskennis van boekhouden en administratief beheer  Info block
Bijdragen tot de ontwikkeling van het beroep  Info block
- Werkt mee en/of zet mee wetenschappelijk onderzoek op, vanuit onderbouwde kennis en een kritische ingesteldheid
- Neemt deel aan of organiseert intercollegiaal overleg, werkgroepen of kennisnetwerken in het eigen vakgebied
- Voert enquêtes uit (Belgische voedselconsumptiepeiling, …) of verzamelt wetenschappelijke informatie voor latere verwerking
- Respecteert de wet van de privacy bij het verzamelen van wetenschappelijke informatie
- Verspreidt opgebouwde kennis via media, publicaties, lezingen, …
- Informeert andere paramedische en medische disciplines  Info block
Kennis van de ethische regels rond wetenschappelijk onderzoek  Info block
Kennis van toegepast wetenschappelijk onderzoek  Info block
Kennis van onderzoeksdomeinen  Info block
De eigen deskundigheid ontwikkelen  Info block
- Volgt ontwikkelingen in het vakgebied op
- Gaat in op permanente professionalisering
- Raadpleegt wetenschappelijke informatiebronnen (vaktijdschriften, ...)
- Wisselt kennis uit met collega’s
- Staat open voor feedback
- Past het geleerde toe in de praktijk (evidence based diëtiek)
- Evalueert zichzelf en de kwaliteit van de dienstverlening, stuurt bij indien nodig  Info block
Kennis van informatiebronnen  Info block
Kennis van professionele forums  Info block
Werkorganisatie
Soort bedrijf/organisatieSectorenArbeidsomstandigheden
Medische praktijk  Info block
Lokaal of regionaal bestuur  Info block
Voedingsbedrijf  Info block
Medische instelling (ziekenhuis, …)  Info block
Sportinfrastructuur  Info block
Grootkeuken  Info block
Onderwijsinstelling  Info block
Dieethandel  Info block
Onderzoeksinstelling  Info block
Farmaceutisch bedrijf  Info block
Preventiedienst- of organisatie  Info block
Social profit  Info block
Voeding  Info block
Bij particulieren thuis  Info block
Als zelfstandige  Info block
Verplaatsingen tijdens het werk  Info block
Onregelmatige werkuren  Info block
Gebonden aan een beroepsdeontologie  Info block
Werkomgeving
Je werkt als diëtist in een zeer breed werkveld, je kan bijgevolg in verschillende settings werken (klinisch, administratief en/of catering en preventief) en functies. Je werkt in een praktijk of in zorginstellingen, collectiviteiten, cateringbedrijven, voedings- of farmaceutische bedrijven, ... en in overleg met verschillende betrokkenen (cateringpersoneel, verzorgend personeel, dienst voor hygiëne, ...). Je job varieert naargelang de sector (zelfstandige praktijk, gezondheidssector, onderwijs- of bedrijfssector) of het publiek (ouderen, sporters, ...).  Info block
Opleidingen en certificaten
Verschillende wegen kunnen leiden naar de beroepen onder de Competentfiche Diëtiek. Welke studierichting/opleiding je moet of kan volgen vind je op de website van onderwijskiezer .

Verder is de uitoefening van het beroep diëtist wettelijk geregeld bij:
- Het KB n°78 betreffende de uitoefening van de gezondheidsberoepen (10 november 1967)
- Het KB van 19 februari 1997 betreffende de beroepstitel en de kwalificatievereisten voor de uitoefening van het beroep van diëtist en houdende vaststelling van de lijst van de technische prestaties en van de lijst van handelingen waarmee de diëtist door een arts kan worden belast. Dit KB bepaalt o.a. de opleidingsvoorwaarden voor het beroep, zijnde een bachelor voeding- en dieetleer
- Het KB van 12 juli 2009 tot vaststelling van de datum van het inwerkingtreden van het KB van 18 november 2004 betreffende de erkenning van de beoefenaars van de paramedische beroepen, voor het beroep van diëtist
- Het KB van 12 juli 2009 tot vaststelling van de datum van het inwerkingtreden van artikel 3 van de wet van 24 november 2004 houdende maatregelen inzake gezondheidszorg, voor het beroep van diëtist
- Het KB van 6 juli 2009 tot vaststelling van de datum van het inwerkingtreden van de artikelen 177, 179 en 180 van de wet van 25 januari 1999 houdende sociale bepalingen, voor het beroep van diëtist  Info block
Classificatie
Kwalificatiestructuur:
ISCO-08-code:2265