Meer over Competent | Vragen of opmerkingen | Log in

Competentfiche
Validatiedatum: 18-12-14
K110401  Info block
Psychologie  Info block
Andere benamingen
Psycholoog (m/v)  Info block
Klinisch psycholoog (m/v)  Info block
Klinisch psycholoog kinderen (m/v)  Info block
Klinisch psycholoog kinderen en adolescenten (m/v)  Info block
Klinisch psycholoog volwassenen (m/v)  Info block
Neuropsycholoog (m/v)  Info block
Beoefenaar van de psychologie (m/v)  Info block
Psychoanalist (m/v)  Info block
Psycholoog-psychoanalist (m/v)  Info block
Psycholoog-psychotherapeut (m/v)  Info block
Psychotherapeut (m/v)  Info block
Psychologisch assistent (m/v)  Info block
Assistent in de psychologie (m/v)  Info block
Schoolpsycholoog (m/v)  Info block
Arbeidspsycholoog (m/v)  Info block
Organisatiepsycholoog (m/v)  Info block
Defensiepsycholoog (m/v)  Info block
Muziektherapeut (m/v)  Info block
Kunsttherapeut (m/v)  Info block
Theatertherapeut (m/v)  Info block
Danstherapeut (m/v)  Info block
Dramatherapeut (m/v)  Info block
Gezondsheidspsycholoog (m/v)  Info block
Forensisch psycholoog (m/v)  Info block
Definitie
Voert psychologische analyses en evaluaties uit en geeft advies, afgestemd op de noden van de personen met een zorgbehoefte. Biedt psychologische steun en hulp aan personen met een zorgbehoefte.
Bijkomende activiteiten kunnen zijn: een psychologisch rapport opstellen, acties leiden in het kader van specifieke therapeutische behandelingen (kunsttherapie, muziektherapie, ...) en de psychotherapeutische opvolging verzorgen volgens specifieke methodes (psychoanalyse, gedragstherapie, ...).  Info block
Basis ActiviteitenCompetenties
KunnenKennen
De noden van de persoon met een zorgbehoefte analyseren
De persoon met een zorgbehoefte informeren over de aanpak en de mogelijkheden van de psychologische tussenkomst  Info block
- Neemt het medisch voorschrift of het dossier door (indien aanwezig)
- Stelt een anamnese op
- Luistert naar het verhaal van de persoon met een zorgbehoefte zonder zich te laten meeslepen
- Biedt ruimte voor emoties
- Vraagt door naar problemen, oorzaken en achtergrond
- Observeert de persoon met een zorgbehoefte
- Vangt signalen op en interpreteert ze
- Geeft informatie over wat de persoon met een zorgbehoefte kan verwachten en wat niet
- Bakent de grenzen van de therapeutische relatie af  Info block
Kennis van communicatietechnieken  Info block
De familiale en sociale omgeving van de persoon met een zorgbehoefte afbakenen
De aard van de moeilijkheden vaststellen (functionele stoornissen, persoonlijkheidsstoornissen, leerstoornissen, ...)  Info block
- Voert psychotherapeutische gesprekken
- Neemt onderzoeken af (psychodiagnostische tests, vragenlijsten, observaties, ...)
- Interpreteert schriftelijke bronnen (tekeningen, verhaaltjes, ...)
- Berekent scores en vergelijkt met normwaarden
- Steunt op wetenschappelijk erkende theorieën en methoden
- Overlegt met teamgenoten, arts, psychiater (multidisciplinair werkoverleg)
- Stelt een psychotherapeutische diagnose
- Respecteert het beroepsgeheim  Info block
Kennis van gedrags- en cognitieve therapie  Info block
Kennis van neurofysiologie  Info block
Kennis van ouderdomsziekten  Info block
Kennis van psychoanalytische theorieën  Info block
Kennis van onderwijspsychologie  Info block
Kennis van psychosociale wetenschappen  Info block
Kennis van de deontologische code  Info block
De nood aan psychologische begeleiding vaststellen
De modaliteiten met de persoon met een zorgbehoefte bepalen
De persoon met een zorgbehoefte naar een arts, sociale dienst, paramedici, ... doorverwijzen  Info block
- Vertaalt de informatie en kennis over de persoon met een zorgbehoefte naar een individueel begeleidingsplan
- Stelt de aanpak voor en vraagt het akkoord
- Formuleert samen doelstellingen op maat
- Stelt een afsprakenkader op (rol, verantwoordelijkheid)
- Wijst door bij het bereiken van de beroepsgrens
- Verzekert de continuïteit van de behandeling (indien men niet meer zelf voor de behandeling kan instaan)  Info block
Kennis van luister- en omgangstechnieken  Info block
De persoon met een zorgbehoefte begeleiden
De psychologische behandeling opvolgen (aandachtspunten, vorderingen, ...)
Aanpassingen voorstellen  Info block
- Behandelt de persoon met een zorgbehoefte volgens de gekozen psychotherapie
- Sluit aan bij de belevingswereld
- Bouwt een vertrouwensrelatie op
- Neemt maatregelen tegen schadelijke gedragspatronen of houdingen
- Gebruikt moeilijkheden als kansen voor verandering
- Helpt en oriënteert bij de ontwikkeling van de persoonlijkheid, het nemen van beslissingen of het maken van keuzes
- Houdt voldoende emotionele afstand
- Evalueert de effecten van de behandeling
- Stuurt de behandeling bij indien nodig
- Bespreekt samen de voortgang en de aanpak
- Stelt informatie- of evolutieverslagen op  Info block
Kennis van relaxatietechnieken  Info block
Informatie uitwisselen tijdens seminaries en overleggroepen.
Professionele documentatie actualiseren  Info block
- Deelt kennis, ervaringen, problemen of knelpunten mee
- Komt uit voor een eigen standpunt
- Gaat vertrouwelijk om met informatie
- Volgt ontwikkelingen in het vakgebied op
- Raadpleegt informatiebronnen (tijdschriften, internet, …)
- Onderhoudt een netwerk binnen en buiten de organisatie  Info block
Kennis van redactionele normen  Info block
Kennis van vergadertechnieken  Info block
Specifieke ActiviteitenCompetenties
KunnenKennen
Activiteiten:
Telefonisch onthaal en opvang  Info block
Deelname aan een organisatie voor psychologische bijstand  Info block
Kennis van victimologie  Info block
Kennis van criminologie  Info block
Activiteiten:
Gerechtelijke expertise  Info block
- Werkt volgens opdracht en de modaliteiten van de beslissing tot het deskundigheidsonderzoek of van de beslissing van de installatievergadering
- Ontvangt van de partijen een geïnventariseerd dossier met de relevante stukken
- Respecteert de termijnen
- Vervult de opdracht onder toezien van de rechter
- Bezorgt indien nodig tussentijdse verslagen
- Verstuurt ter lezing de bevindingen inclusief een voorlopig advies
- Probeert de partijen te verzoenen en dient een vaststelling van verzoening in
- Geeft de rechtbank via het expertiseverslag een volledig en correct beeld van de technische elementen van het geschil  Info block
Activiteiten:
Rekrutering  Info block
- Voert een werkpostanalyse uit
- Maakt gebruik van competentieprofielen
- Stelt samen met de klant een vacature op (jobinhoud, competenties, arbeidsvoorwaarden, …)
- Onderneemt wervingsacties (media, netwerken, website, …)
- Bepaalt de selectiemethode en voert deze uit (interview, test, assessment, …)
- Vergelijkt het aanwezige potentieel met de benodigde competenties
- Stelt een rapport op met de boordeling van de kandidaten  Info block
Therapeutisch behandelen:
Kunsttherapie  Info block
Muziektherapie  Info block
Speltherapie  Info block
Therapeutisch behandelen:
Cognitieve therapie  Info block
Client-centered therapie  Info block
Psychoanalyse  Info block
Gedragstherapie  Info block
Systeem- en communicatietherapie  Info block
Een individuele, groeps- of familiale psychotherapiesessie organiseren
De persoon met een zorgbehoefte tijdens oefeningen begeleiden en de reacties observeren (rollenspelen, relaxatie, ...)  Info block
- Handelt volgens de werkwijze en filosofie van de therapie
- Maakt aantekeningen
- Regelt de modaliteiten van de sessies (tijdstip, inhoud, locatie, ...)
- Stuurt de sessies bij volgens de reacties
- Volgt de voortgang op  Info block
Kennis van lichaamstherapietechnieken  Info block
Kennis van gestalttherapie  Info block
Kennis van transactionele analyse  Info block
Kennis van hypnosetechnieken  Info block
Kennis van groepsanimatie  Info block
Kennis van workshopanimatie  Info block
Samen met het opvoedingsteam een pedagogisch project opzetten voor leerlingen in een bijzondere situatie (handicap, gedragsstoornis, leerproblemen, ...)  Info block
- Stelt de inhoud van het pedagogisch project samen
- Geeft uitleg over het functioneren en de noden van de doelgroep
- Luistert naar de inbreng van anderen
- Maakt afspraken met het opvoedingsteam
- Stemt de planning af op de beschikbare tijd en middelen  Info block
Kennis van de organisatie van het schoolsysteem  Info block
Psychologische tests afnemen, het profiel van de persoon evalueren en een psychologisch rapport opstellen  Info block
- Houdt zich aan de richtlijnen voor het afnemen van tests
- Geeft uitleg
- Berekent scores en vergelijkt met normwaarden
- Analyseert de resultaten en formuleert een besluit
- Gebruikt kantoorsoftware (tekstverwerking, rekenblad, ...)  Info block
Een neuropsychologisch bilan opstellen
Een revalidatieprogramma voorstellen (geheugenoefeningen, cognitieve readaptatie van de activiteiten van het dagelijks leven, …)  Info block
- Stelt aan de hand van vragenlijsten en testen cognitieve functies vast (aandacht, geheugen, planningsvermogen en probleemoplossend denken)
- Bevraagt naast de persoon met een zorgbehoefte ook familieleden
- Stemt het onderzoek af op de noden en (fysieke) beperkingen van de persoon met een zorgbehoefte
- Gaat na of er gedragsveranderingen of andere problemen zijn opgetreden sinds het hersenletsel
- Geeft een beschrijving van de aard en de ernst van de cognitieve stoornissen
- Stemt de therapie en het niveau af op de resultaten van het neuropsychologish onderzoek en op de vorderingen  Info block
Socio-professionele begeleiding van een werknemer of een werkzoekende organiseren en uitvoeren  Info block
- Stelt een competentieprofiel op van de werknemer of werkzoekende, inclusief randvoorwaarden (kinderopvang, mobiliteit, gezondheidsproblemen, ...)
- Stelt opleidings- en andere behoeften vast
- Bespreekt de analyses met de werknemer of werkzoekende
- Formuleert doelstellingen op maat van de werknemer of werkzoekende
- Stelt een afsprakenkader op met de werknemer of werkzoekende
- Volgt de voortgang van acties op
- Stuurt acties bij  Info block
Andere dienstverleners informatie over bepaalde dossiers verstrekken (educatieve diensten, verzorgingsinstellingen, thuishulp, adviescomités, ...)  Info block
- Deelt kennis, ervaringen, problemen of knelpunten mee
- Past de communicatiestijl aan de doelgroep aan  Info block
Informatie-, advies-, sensibiliserings- of preventieacties leiden voor verschillende doelgroepen (deskundigen, ouders, ...)  Info block
- Bepaalt de uitvoeringsvoorwaarden van de actie (tijd, budget, inhoud, middelen, …)
- Raadpleegt informatiebronnen (tijdschriften, internet, …)
- Werkt de inhoud en vorm van de actie uit
- Geeft uitleg over een thema (depressie, faalangst, verslaving, …)
- Geeft informatie over psychotherapeutische benaderingen
- Verspreidt folders, brochures, …
- Sluit aan bij de leefwereld van de doelgroep
- Gebruikt audiovisuele hulpmiddelen en ander didactisch materiaal  Info block
Kennis van addictologie  Info block
Kennis van seksuologie  Info block
Opleidingsacties binnen de organisatie realiseren  Info block
- Volgt ontwikkelingen in het vakgebied op
- Bouwt verder op reeds aanwezige kennis en vaardigheden van de medewerkers
- Geeft uitleg over de uitvoering en het doel van de opdrachten
- Regelt de modaliteiten van de opleiding (tijdstip, inhoud, locatie, ...)  Info block
Kennis van opleidingstechnieken  Info block
Werkorganisatie
Soort bedrijf/organisatieSectorenArbeidsomstandigheden
Vereniging  Info block
Medische praktijk  Info block
Publieke gezondheidsvoorziening voor moeder en kind  Info block
Bedrijf  Info block
Gespecialiseerde onderwijsinstelling  Info block
Medische instelling (ziekenhuis, …)  Info block
Penitentiaire instelling  Info block
Onderwijsinstelling  Info block
Opleidingsinstituut  Info block
Woonzorgvoorziening  Info block
Comité voor bijzondere jeugdzorg  Info block
Groepspraktijk  Info block
Administratie, overheidsdienst  Info block
Vorming en opleiding  Info block
Welzijnszorg  Info block
Social profit  Info block
Defensie  Info block
Gezondheidszorg  Info block
Als zelfstandige  Info block
In het weekend  Info block
Werkomgeving
Je werkt in een zelfstandige praktijk of in instellingen (ziekenhuizen, opvoedingsinstellingen, gerechtelijke instellingen, ...) in contact met verschillende doelgroepen (volwassenen, bejaarden, kinderen, adolescenten...). Je werk varieert naargelang het domein (jonge kinderen, gerecht, gezondheid, onderwijs, ...) en de interventie (psychologisch rapport, psychotherapie, ...).  Info block
Opleidingen en certificaten
Verschillende wegen kunnen leiden naar de beroepen onder de Competentfiche Psychologie. Welke studierichting/opleiding je moet of kan volgen voor de beroepen Psycholoog en Psychologisch assistent vind je op de website van onderwijskiezer.
Zie ook wet van 8 november 1993 tot bescherming van de titel van psycholoog.  Info block
Classificatie
Kwalificatiestructuur:
ISCO-08-code:2634